Menu

Zwaarlijvigheid

Wat is zwaarlijvigheid?

Zwaarlijvigheid staat gelijk aan een abnormale of overmatige ophoping van lichaamsvet. Het vormt een gezondheidsrisico. 

Hoe weet ik of ik zwaarlijvig ben?

Lichaamsgewicht wordt uitgedrukt in kilo’s, gezond gewicht leest men af aan een getal dat rekening houdt met het gewicht en met de lichaamslengte. Dat getal is de zogenaamde Body Mass Index of BMI, die men berekent door het gewicht in kilogram te delen door het kwadraat van de lichaamslengte in meter. 

Zo heeft iemand die 70 kg weegt en 1m80 groot is een body mass index van 70 / (1,8)², dus 21,6.

BMI nl

BMI Profiel
Tussen 18,5 en 24,9 Gezond
Tussen 25 en 29,9 Overgewicht
Meer dan 30 Zwaarlijvigheid

Het cardiovasculair risico neemt toe zodra iemands BMI hoger stijgt dan 27; hoe hoger de stijging, des te groter het risico. Een gezond gewicht hebben en houden is in combinatie met lichaamsbeweging en een gezonde, aangepaste voeding een doeltreffend middel om het hart- en vaatrisico te verminderen.

Appel of peer ?

Appel of Peer ?

Het cardiovasculair risico neemt toe zodra iemands BMI hoger stijgt dan 27; hoe hoger de stijging, des te groter het risico. Een gezond gewicht hebben en houden is in combinatie met lichaamsbeweging en een gezonde, aangepaste voeding een doeltreffend middel om het hart- en vaatrisico te verminderen.

Hoe het lichaamsvet verdeeld zit is van bijzonder belang voor de inschatting van het cardiovasculair risico dat zwaarlijvigheid met zich meebrengt. 

Uit onderzoek is gebleken dat mensen met overtollig vet dat hoofdzakelijk om de taille en de buik zit (buikzwaarlijvigheid) waardoor het lichaam een appelvormige aanblik biedt) een hoger cardiovasculair risico hadden dan mensen van wie het lichaamsvet niet op die manier verspreid zat maar veeleer onder de gordel te vinden was zodat hun lichaam eerder een peervorm krijgt. 

Een ruw idee van dat cardiovasculair risico krijgt men door de buikomtrek te meten. Er is gevaar wanneer de buikomtrek bij een vrouw groter is dan 80 cm en bij een man groter dan 94 cm. In die gevallen is het wenselijk een arts te raadplegen om een nauwkeurig cardiovasculair risicoprofiel te laten vaststellen.

Welke oorzaken?

De voornaamste twee oorzaken van zwaarlijvigheid zijn :

  •  een te rijke en overvloedige voeding ;
  • gebrek aan lichaamsbeweging.

Enkele cijfers

Zwaarlijvigheid en gebrek aan lichaamsbeweging zijn waarschijnlijk de twee meest verspreide risicofactoren in de industrielanden. 

In België zit momenteel één volwassene op 2 en één kind of adolescent op 5 opgezadeld met een lichaamsgewicht dat een bedreiging vormt voor hun hart. En jammer genoeg staan alle verklikkers op rood en wijzen alle gegevens eensgezind op een te verwachten verergering van de toestand. 

In België zit de gemiddelde BMI van de gehele bevolking net onder de grens van het overgewicht (24,9 kg/m²).

Waarom is het zo ernstig?

Zwaarlijvigheid is een geniepige vijand. Enerzijds is het op zichzelf een risicofactor voor hart en bloedvaten, anderzijds werkt ze het optreden van andere risicofactoren in de hand, in het bijzonder de hoeveelheid vetten in het bloed en type 2 diabetes.

Mensen met overgewicht of die zwaarlijvig zijn, hebben vaker dan anderen een hoge bloeddruk, te veel cholesterol in het bloed of diabetes, en het bestaan van die risicofactoren verhoogt het gevaar voor hartproblemen en cerebrovasculaire problemen. 

Welke behandelingen?

Te rijke en te overvloedige voeding en gebrek aan lichaamsbeweging zijn de voornaamste twee oorzaken van zwaarlijvigheid, en dus liggen de middelen om een gezond gewicht te hervinden voor de hand: opnieuw gevarieerd, gezond en evenwichtig eten en bewegen wanneer het maar mogelijk is. 

Het aantal kilo’s dat men kwijt moet om een gezond lichaamsgewicht te bereiken, hangt uiteraard af van het begingewicht; belangrijk om weten is echter dat een gewichtsverlies van rond de 5 tot 10% reeds gunstig is voor de gezondheid van hart en bloedvaten, omdat precies het buikvet (dat voor hart en bloedvaten het gevaarlijkst is) als eerste verdwijnt bij iemand die gaat afslanken. Een gewichtsverlies van 5 à 10% volstaat vaak al om het suiker- en cholesterolgehalte weer normaal te maken. Wanneer iemands BMI opnieuw daalt onder de 27, verdwijnt het extra risico dat verband houdt met zwaarlijvigheid.

De antwoorden op de vragen die u nauw aan het hart liggen :

Zwaarlijvigheid treft een minderheid van de Belgische bevolking en vooral volwassenen.
FOUT. Bijna de helft van de volwassen bevolking in ons land heeft een BMI (Body Mass Index) tussen 25 en 29,9 kg/m² en vertoont dus overgewicht. Volgens de resultaten van de Gezondheidsenquête 2008 uitgevoerd bij personen van 18 jaar en ouder, vertoont 54 % van de mannen overgewicht en 40 % van de vrouwen. Bovendien is 14 % van de volwassen bevolking zwaarlijvig (BMI ≥ 30 kg/m²). Uiteindelijk betekent dit dat iets meer dan 1/3 van de volwassen bevolking een normale BMI heeft. In de leeftijdsklasse van 2 tot 17 jaar hebben 18 % van de kinderen overgewicht en is 4,5 % zwaarlijvig.
Wat is een normaal lichaamsgewicht en waarmee moet men rekening houden om het te berekenen ?
Men kan het beter hebben over ‘gezond lichaamsgewicht’. Werken met de Body Mass Index is meer aangewezen dan met louter lichaamsgewicht; men deelt het gewicht (in kg) door het kwadraat van de lichaamslengte (in m): kg/m x m. Maar men kan best ook rekening houden met de buikomtrek: zelfs zonder overgewicht is de aanwezigheid van buikvet schadelijk omdat het de risico’s verhoogt die men gewoonlijk associeert met overgewicht. De tailleomtrek mag niet meer bedragen dan 80 cm bij een vrouw en 94 cm bij een man. Vanaf 88 cm bij de vrouw en 102 cm bij de man is het cardiovasculair risico nog hoger.
Men moet veel gewicht verliezen om het risico voor hart- en bloedvaten te verkleinen
Absoluut niet! Men kan zich trouwens beter richten op realistische streefcijfers, afhankelijk van diverse factoren: BMI, leeftijd, hoe lang men al te zwaar is. Elke kilo die men kwijt raakt, is positief!
Wist u dat 10 kg afvallen het teveel aan suiker (glucose) of vetten (cholesterol) in het bloed kan verminderen ?
Uit onderzoek blijkt dat een « bescheiden » aanvankelijk gewichtsverlies van 10 % reeds voor een aanzienlijke verbetering zorgt van de risicofactoren die vaak in verband staan met overgewicht (dyslipidemie, diabetes, hoge bloeddruk…)
Kan de tailleomtrek een vrij betrouwbaar idee geven van het hart- en vaatrisico ?
Inderdaad. Uit onderzoek blijkt duidelijk dat zelfs bij een normale BMI het meten van de tailleomtrek personen kan opsporen met een hoger risico ten gevolge van een teveel aan buikvet. Zodra de tailleomtrek meer bedraagt dan 80 cm (bij vrouwen) of 94 cm (bij mannen) is er meer risico.

GETUIGE VAN EEN HARTSTILSTAND ?

HOE HERKEN JE EEN HARTSTILSTAND ?

Het slachtoffer verliest het bewustzijn, reageert niet als men luid roept en ademt niet of heeft geen normale ademhaling.

Hoe reageren ?

Bel de 112
en geef het juiste adres op

Ga meteen over tot hartmassage
a. Plaats je handen in het midden van de borst.
b. Op het ritme van “Staying Alive” duw je 30 keer krachtig op de borst van het slachtoffer (100 keer per minuut)

Defibrilleer met een AED :
Zet het toestel aan en volg de instructies.

Wanneer de hulpdiensten aangekomen zijn, wees fier, jouw handen hebben een leven gered… Word HartRidder !

1 minuut gewonnen is 10 % meer overlevingskans !
Een leven redden kunnen we allemaal.

Vull uw INAMI nummer :

Test_inami nl
Je suis médecin
reCAPTCHA

QUIZZ DU COEUR

[charitable_registration]

Quiz van het hart

Testez-Vous nl
U bent
Boutons radio
Hoe oud bent u ?
Hebt u reeds hartproblemen gehad ?
Lijdt u aan diabetes ?
Hebt u een cholesterolprobleem ?
*
Lijdt u aan hoge bloeddruk ?
*
Heeft een lid van uw familie al een cardiovasculaire aandoening gehad ?
Rookt u elke dag ?
Doet u regelmatig aan lichaamsbeweging :het equivalent van minstens 30 minuten stappen per dag, 5 dagen op 7 ?